|
|
|
|
|
کیملیک تارتیشماسی و آذربایجان
2006 انجی ایلین دکابر آیینین 2 و 3 اونجو گونلرینده گاموح اوروپا تشکیلاتی اوز قورولتاینی گوتنبرگ شهرینده تشکیل ایلدی. قورولتای چوخ منظم و دوستلوق ایچینده چوخ وریملی بیر شکیلده سونا چاتدی. قورولتایین آلدیغی قرارلار، ایزلدیغی سیاست و سچدیغی یول گاموح تشکیلاتینی و یانداشلارینی ایلگیلندیریر، یالقیز بو توپلانتی لاردا گونی آذربایجانی یاخیندان ایلگیلندیرن قونوشمالار و چیخیشلار فیکیر و دوشونجه صاحبلری طرفیندن اورتایا قویولیر. قورولتای ترتیب کمیته سی طرفیندن قوناق اولاراک دعوت ادیلدیم، بو آرادا قیسا بیر قونوشمادا حاضیرلادیم و قورولتایین نظر و فیکیر بیلدیرمه بولمسینده ، زمان دارلیغی نی ده نظره آلاراق دوستلارلا اورتایا قویدیم. قونوشمام کیملیک( هویت) اوزرینه و آذربایجان دا جریان ادن وضیعتی قیسا بیر شکیلده آنادیردی. کیملیک( هویت) چوخ گنیش و کاپساملی بیر آنلام( مفهوم) دیر. اونا گوره اطرافلی اولاراق اونون حقینده دانیشماق بو قیسا زمان دا ممکن دگیلدیر. کیملیک سوزونون آلانی، پولیتیک، سوسیولوژیک، پسیکولوژیک و عمومی کولتورآلانلاری دیشیندا انسانین هر یونونو کاپسیر و انون رفتار و داورانیشلارینی بلیرلیر. دین، دیل، ئولکه، ملت، ایرک، تبار و بوتون بو سوزلر و آنلام لار کیملیک آلانینا گیریر و کیملیک اولارین هامیسیندن آسیلیدیر. اونا گوره بوتون بو کاورام لاری یوخ اتمک و سارسماک اوچون کیمکیگی یوخ اتمک کافی دیر. کیملیگین ان بلیرگین عنصرو دانیشیلان دیل دیر، بیر میلتین کیملیک سیزلشمسی اوچون انون دیلینین یوخ ادیلمسی و یا دگرسیز گوستریلمسی کافی دیر. دیلین الدن گتمسی ملی شعورون الدن گیتمسیله عینی دیر. دیل، وارلیک، هویت و تاریخ دیر و بیر میلتین ان بیوک ملی سیمگسی دیر. اونا گوره استثمارکی ئولکه لر، گیردیکلاری هر یرده ایلک باشدا موجود دیلی یوخ اتمگه و یا دگرسیز گوسترمگه چالیشیرلار. دیلین یوخ اولماسیلا منلیک یوخ الور داها سونرا گجمیشله ارتباط کسیلیر و نتیجه ده استثمار اولان ئولکه انسانلاری کندی دیل و توره لری یاشادماغی ارتجاعی بیر داورانیش و حرکت گورمه یه باشلیر. ایش بوردا سون چاتمیر، استیثمار اولونان ئولکه انسلنی استیثمارچی لره، بنزماق، اولار کیمی دانیشماق، اولار کیمی جیینماق، اولار کیمی حرکت اتماک و آخیردا اولارین هر ایشینی تقلید اتماغی اوزلری ایچون بیر شرف، امتیاز، مدرن لیک و چاقداشلیک سایارلار. نه یازیخ کی بو کولتورسوز و عوام طرفیندن دگیل، اوخوموش، فیکیر و دوشونگه صاحبی انسان لار طرفیندن اجرا الونماکتادیر. بوگون آذربایجان دا جریان تاپان وضعیت نه یازیخ کی بله دیر، بیر نچه کلاس اوخوموش و یا ایش تاپماق اوچون فارس بولگه لرینه گیدن انسان لاریمیز، فارسجا دانیشماغی بیر هنر و امتیاز گورمکته و رژیم لرده بو وضیعتی ممنونیت له قارشیلیرلر. بو ایش بوردا سونا چاتمیر، اوخوموش ضیالیلریمیز، اونیورسیته پروفسورلاریمیز تورکی دیلینی بیلدیکلری حالدا او دیلده یازماغی اوزلری ایچون بیر اکسیکلیک گورورلر. دنیاجه تانینمیش یازیچیمیز، بیر چوخ ئولکه ده درس ورمیش، دنیا پن کلوب و دیگر قورولوشلارا باشقانلیک یاپمیش، آدربایجان تاریخینی رومان لا قاریشدیریب شاه اثر یارادان، آذربایجانا دیلسیز باش دیین و الیشتیری( نقد ) آلانیندا تایینا آز راسلانان بویوک استاد بیله بو وضبعت ده بیر استثنا دگیلدیر. آذربایجان دا اوزون ایللر تورکی دیلینین یاساخلانماسی، مدرسه و مکتب لرده فارس دیلینین مجبوریتی گیدرک تورکی دیلینین ضعیف لمه سینه و اورتادان غیب اولماسینا سبب الور. بونا گوره آذربایجانلی جدی بیر کیملیک بونالیمی( بحران ) ایله قارشی قارشیادیر. آدربایجانین صادق اولادی، باشاریلی یازیجی قیسا یاشاییشیندا بویوک اثرلر یارادان، سونوندا غربت ده یاشام چراغی سونن غلامحسین ساعدی بیله بو کیملیک بونالیمیندان اوزونو قورتارامامیشدیر. آذربایجان کوی و کندینی آراشدیراجاق یرده، ایرانین گونی بولگه سینه گیتمیش، اوردا یاشیان انسان لارین دیل و توره لرینی( فولکلور)آراشدیرمیش و یازدیغی رومان لارا ملزمه توپلامیشدیر. ساعدی یازدیغی فیلم نامه لرده بیله آذربایجان کولتورو دگیل، فارسجا آد و جغرافیادن فایدالانمیشدیر. آذربایجانلی اولان فیلم آکتور و آکتوریستلر، موزیک چیلر و خوننده لر ایران جغرافیاسیندا یاشیان باشقا میلتلرین سازینی و سوزونو و رولونو ایفا ادرک آذربایجان ادبیات و بدیعی صنعتینی گوندمه گتیرممیشلر. ایران دا فیلم آرتیستی اولان و ایندی آمریکا دا یاشیان چوخ مشهور بهروز وثوقی، تنگسیر آدلی فیلم ده ایرانین گونی اینده یاشیان زار ممدی ایله گوزل جانلاندیریر کی آرتیستین آذربایجانلی اولدوقونا اینانماک زورلانیر. بو درایتلی آرتیستلر آذربایجان قهرمان لارین جانلاندیرسالار چوخ داها باشاریلی الورلار. یوز ایله یاخین دیر آذربایجان دا کیملیک مسئله سی تورک دیلینین یاساقلانماسی ایله آغیرلاشمیش و گیدرک ملی بیر چیخمازا بورونموشدور. هم مشروطه، همده اسلام جمهوریتی آنایاسالاریندا( قانون اساسی) تورک دیلی کولانما حقی تانیندیغی حالدا، تهران حکومتلری هر زمان بیر بهانه اویدوراراق بو حقدن فایدالانمانین قاباغینی کسمیشلر و آذربایجان میلتینی اوز آنا دیلیندن محروم المیشلردیر. بوردا هدف بلی دیر، آذربایجانلی دیلیندن اوزاخلاشمالی، اوزونن، کیملیندن و منلیگیندن یوخسولاشمالی دیر کی قولایجه باشقا کولتورلری قبول ایلسون و نتیجه ده بوتونلوق ساغلانسین. بو وضیعتین پیسکولوژِک باشقا بیر مسئله سی وار. دیلسیزلشن و اوندان اسیلی اولاراق کولتورسوزلشن و کیملیک دن یوخسون قالان انسان لار باشقا کولتورلری ده اورگشمکده چتینلیک چکیلر و بعضأ تازا کولتورو قبول ائله میرلر. بو وضیعت بیوک مسئله لر و توپلومسال( اجتماعی) سورونلار یارادیر. بو مسئله لری یوخ الماق و توپلومسال باریش و دوسلوقو گنیشلتمک اوچون گینه ده اویغون یول چوخ سسلی، چوخ کولتورلو ، چوخ دیللی، چوخ رنگ لی بیر موزائیک و چوخ میللتلی بیر یاپی ( ساختار) اولوشدورماق و بوتون خلقی اوزینه حاکم قیلماقدیر. سوئد. دکتر محمد حسین یحیایی
|
|
|
|
|
Materiallardan istifadə zamanı qaynağa istinad
vacibdir |
